ఉత్తర భారతదేశంలో శీతాకాలం మొదలవగానే వాయు కాలుష్యం తన ప్రతాపాన్ని చూపిస్తోంది. ఇది కేవలం ప్రజల ఆరోగ్యాన్ని మాత్రమే కాదు, దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థను  కూడా తీవ్రంగా దెబ్బతీస్తోంది. ఉత్తర్‌ప్రదేశ్, బిహార్, రాజస్థాన్, మధ్యప్రదేశ్, ఛత్తీస్‌గఢ్ రాష్ట్రాలపై ఈ భారం ఎక్కువగా ఉండగా, తలసరి ఆర్థిక నష్టంలో ఢిల్లీ అగ్రస్థానంలో నిలిచింది.

డాల్బర్గ్ అడ్వైజర్స్ మరియు క్లీన్ ఎయిర్ ఫండ్ తాజా నివేదిక ప్రకారం, 2024లో వాయు కాలుష్యం వల్ల భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు సుమారు 260 బిలియన్ డాలర్ల (దాదాపు 6% GDP) నష్టం వాటిల్లింది. ఇందులో వైద్య ఖర్చులకే 12.3 బిలియన్ డాలర్లు ఖర్చయ్యాయి.

కనిపించని ముప్పు – ‘ప్రెజెంటీయిజం’
ఆఫీసులకు సెలవు పెట్టే ‘ఆబ్సెంటీయిజం’ కంటే, అనారోగ్యంతోనే ఆఫీసులకు వచ్చి పనిచేసే ‘ప్రెజెంటీయిజం’ వల్లే కంపెనీలకు ఎక్కువ నష్టం జరుగుతోంది. దగ్గు, తలనొప్పి, శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది, అలసటతో ఉద్యోగులు ఆఫీసులకు వచ్చినా, వారి ఏకాగ్రత, ఉత్పాదకత  భారీగా పడిపోతున్నాయి. ఇది సంస్థల బ్యాలెన్స్ షీట్‌పై కనిపించని భారాన్ని మోపుతోంది.

వ్యాపార, వ్యవసాయ రంగాలపై ప్రభావం
కాలుష్యం తీవ్రంగా ఉన్న రోజుల్లో ప్రజలు బయటకు రావడానికి ఇష్టపడకపోవడంతో రెస్టారెంట్లు, షాపింగ్ మాల్స్, టూరిజం రంగాలు కుదేలవుతున్నాయి. వినియోగదారుల ఖర్చు తగ్గడం వల్ల 2024లో 74 బిలియన్ డాలర్ల నష్టం జరిగింది. మరోవైపు వరి, గోధుమ పంటల దిగుబడి కూడా దారుణంగా పడిపోతోంది.

పరిష్కారం ఏమిటి?
2030 నాటికి PM2.
5 కాలుష్యాన్ని 20 శాతం తగ్గించగలిగితే, భారత్ ఏటా 85 బిలియన్ డాలర్ల నష్టాన్ని నివారించవచ్చని నివేదిక స్పష్టం చేసింది. నిర్మాణ, డెలివరీ రంగాల్లో పనిచేసే అవుట్‌డోర్ ఉద్యోగులకు N95/N99 మాస్కులు, ఆఫీసుల్లో HEPA-ఫిల్టర్ ఎయిర్ ప్యూరిఫయర్లు, సరైన వెంటిలేషన్ ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా ఈ ఆర్థిక నష్టాన్ని అరికట్టవచ్చు.